GENEL BAKIŞ

Rusya'nın Avrupa bölgesinin büyük nehirlerinden biridir. Hidrografik araştırmasını başlatan Büyük 1. Peter'ın günlerinden beri Rus tarihinde hayati bir arter olmuştur. Dünyada nehir, 20. yüzyıl Rus yazarı Mikhail Sholokhov tarafından bir çok romanda kaleme alınmıştır. Doğuda Volga Nehri ile batıda Dinyeper Nehri arasında yer alır. Don nehrine adını, 17. yüzyılda buraya gelip verimli topraklara yerleşen Don Kazakları vermiştir.

KISA BİLGİLER

Ülke : Rusya

Kaynağı & doğduğu yer: Novomoskovsk

Döküldüğü yer : Azak Denizi

Uzunluğu : 1.870 Km

COĞRAFİ ÖZELLİKLERİ

Don Nehri, Novomoskovsk şehri yakınlarındaki Orta Rusya Yaylası'nda bulunan Shat'ın küçük rezervuarında yükselir. Azak Denizi'ndeki Taganrog Körfezi'ne katılmadan önce, toplam 1.870 km mesafeye kadar güney yönünde akar ve yaklaşık 422.000 km2’lik bir havza boşaltır. Doğuda Volga Nehri ile batıda Dinyeper Nehri arasında yer alır. Orta ve alt sıralarında, Chornaya Kalitva Nehri ile Ilovlya Nehri kavşağına kadar doğuya doğru büyük bir yay oluşturur. Nehir en doğu noktasında Volga Nehri'ne yaklaşır ve Volga-Don Kanalı ile birbirine bağlanır. Don nehrine adını, 17. yüzyılda buraya gelip verimli topraklara yerleşen Don Kazakları vermiştir. Rusya'nın güneybatı orman bozkır bölgelerinden Lipetsk, Voronezh, Volgograd ve Rostov oblastlarından geçer.

TARİHÇE

Don Nehri havzasının erken yerleşimine ilişkin arkeolojik kanıtlar Yukarı Paleolitik (40.000-13.000 yıl önce) tarihlidir. MÖ 2. yüzyılın başında, çoban kabileleri Don vadisini işgal etmiş ve orada hayvancılık ve mahsul tarımını geliştirmişlerdir. Tatarlar, MS 13. yüzyılın ilk yarısında bölgeyi fethetmiştir. Moskova Büyük Beyliği'nden güneye doğru uzanan Rus devleti, 15. ve 16. yüzyılların ortaları arasında Don Nehri havzasını birleştirdi. Ünlü Don Kazakları, 16. yüzyılda orta ve alt Don boyunca bağımsız düzenlerini kurdular, ancak daha sonra çarlık kontrolü altına girdiler.

1950'lerin başından bu yana Don Nehri Bölgesi yoğun, ekonomik bir kalkınma geçirdi. Bunun en büyük sebebi, alt rotası boyunca büyük Tsimlyansk Rezervuarı'nın yaratılmasıydı. Projede bir hidroelektrik istasyonu, bir balık asansörü, iki navigasyon kilidi, bir sulama kanalı, beton baraj ve toprak baraj vardı. 1975 yılında havzada her biri 35 milyon fit küpü aşan 116 adet ek rezervuar bulunuyordu.

Don & Volga Gemi Kanalı'nın inşasıyla Don Nehri’nin gezilebilir bir su yolu olması, nehrin önemini büyük ölçüde arttırdı. Tsimlyansk projesi ile yapılan seferler de büyük ölçüde kolaylaştırılmıştır. Don Nehri’nin ağzında seferler zaman zaman güçlü, inatçı açık deniz rüzgarlarının neden olduğu su seviyesindeki düşüşler nedeniyle engellenirken, üst mesafelerde navigasyonu korumak ve geliştirmek için tarama işlemleri gerekmektedir. En büyük limanlar Kalach-na-Donu, Tsimlyansk ve Rostov-na-Donu'dur.

Don'un gelişimi nehir nüfusunun yanı sıra ulus için de önemli ekonomik faydalar sağlamıştır.

ÖNE ÇIKANLAR

Starocherkasskaya : Eski adı Cherkassk olan Starocherkasskaya, kökenleri 16. yüzyılın sonlarından kalma Rusya'nın Rostov Oblastı Aksaysky Bölgesinde kırsal bir bölgedir. Don Nehri'nin sağ kıyısında, büyük Rus liman kenti Rostov-on-Don'dan yaklaşık 35 km yukarı yönde bulunur. 18. yüzyılın başlarına kadar Don Cossack'in başkentiydi. Günümüzde 19. yüzyıla yakın bir görünümle restore edilmiş bir tarım şehridir. Muhteşem güzellikte bir kilise de dahil olmak üzere görülmesi gereken başkaca tarihi eserleri de bulunmaktadır. Ama çoğunlukla modern şehirlerin koşuşturmacasına zıt eski bir Rusya atmosferine de sahip sakin bir yerleşim yeridir.

Rostov : Rusya'nın batısında, geniş Nero Gölü kıyısında bir şehirdir. Don Nehri’nin içinden aktığı Rusya'nın güneyindeki en büyük ve kozmopolit şehir de denebilir. 17. Yüzyıldan kalma muhteşem kuleleri ile bilinmektedir. Kuleler; süslü ve kubbeli Katedral duvarlarının içinde bulunmaktadır. Rus masalarına adanmış ünlü Kurbağa Prenses Müzesi de burada bulunmaktadır. Yapacağınız bir seyahatte şehrin güneybatıdasında bulunan, 14. yüzyıldan kalma St. Jacob Saviour Manastırı kulesinden Nero Gölü manzarasını izleyebilirsiniz.

KİMLER SEYAHAT EDEBİLİR?

Tarih, kültür, fotoğraf tutkunları ve yediden yetmişe herkesin seyahat edebileceği, manzaraları ile bazen tarihin içinde bazen de bir masalın içinde hissettiren eşsiz güzellikteki Şehir ve köyleri tüm seyahat severler için harika bir deneyim sunuyor.

BUNLARI BİLİYORMUYDUNUZ?

  • Don Nehri'nin adının kökeni, Kelt mitolojisinin tanrıçası “Dôn” adından türetilmiştir.
  • Don Nehrinde bir çok balık türü gözlemlenmektedir. Balık yetiştiriciliği için elverişli sulara sahiptir.
  • 1952 yılında Don & Volga Gemi Kanalı'nın inşasıyla Don Nehri’nin gezilebilir bir su yolu olarak önemi büyük ölçüde artmıştır.